A Importância dos cuidados na gravidez, parto e pós-parto das mulheres Guarani Kaiowá da terra indígena Pirakua, Mato Grosso do Sul - Gomes, Irene Reginaldo (2023)
Koa ko tembiapo oguereko kakuaa mbarete ore guarani kaiowápe, mbaeiko ha’e omombe’u kuña kuera oikóva tekoha Pirakuá, município de Bela Vista, Mato Grosso do Sulpe ohasáva imembyove ha imembyrire. Ohasa ára ha ava kuéra arandu tee ou ikãngy, ymã ndaha’éi akue upeicha ko’ãva jekuaapy oñemomba’etee va’ekue mayma pehengue kuérarupi, sy, túva, jari ha nhamõirupi. Mayma yvypóra oiporu hekópe va’ekue upe nhenhongatu ha onhembohasa joapyri pyri va’ekue umi kunumime ha guãcha mirĩ kuérape ha umi jari ha nhamõi kuéra he’i umi jekuaapy kunha hyeguasúva ha ipehengue kuéra ndo japóirõ hekópe mitã henhõi jave ndahekopái terã nonhe’ẽi. Ha tembi’u avei, kunha rye guasúva ndaikatui opaichaguarei ho’u ha nohenduséirõ, ipasy’aramo mitãre heo’ã rei rei upeichagua, kunha hyeguasu jave ha’e ha imena tekotevẽ o japopaite porã umi jekuaapyregra ou terã kunha ha mitã oiko asýta, ko’ãva ahai haguã anhomongeta umi jari, nhamõi, nhande ru, nhande sy ha opomomembykuaáva kuéra ndive. Upéva che ajapo ikatu haguãicha aikuaa porãve mba’eichapa ymave umi kunha kuéra oiko araka’e, hesãi haguã hye guasu jave ha avei aikuaa porãve haguã ha amomba’e guasu haguã teko ymaguare.